BUĞDAY TARIMI

BUĞDAY HASTALIKLARI VE ZARARLILARI İLE MÜCADELE


Bölgemizde en çok rastlanan buğday hastalıkları; Sürme (kör), pas hastalıkları (sarı pas, kahverengi pas, kara pas), rastık, kök ve boğaz çürüklüğü´dür.
Sürme (kör): Hastalıklı bitkiler sağlamlardan daha kısa boyludur. Daneler yuvarlağa yakın bir şekil alır. Ezilince siyah bir toz kitlesi ile dolu oldukları görülür. Dayanıklı çeşit kullanarak, yazlık ekim yapılarak ve ekim öncesinde tohumlar ilaçlanarak mücadele yapılmaktadır.

Sarı Pas (kınacık): Yapraklar üzerinde sarı, dar, uzunca, birbirine paralel noktalı çizgiler halinde sap ve başakta meydana gelirlerse de genellikle yaprak ve kavuzlarda görülür.

Kahverengi Pas: Sarı pastan sonra görülür. Püstülleri kara pasınkinden koyu, kara pasınkinden daha açıktır. Püstüller dairevi yığınlar meydana getirir.
Kara Pas: En geç görülen pas türüdür. Püstüller rasgele dağılmışlardır. Püstüllerin üzerindeki epidermisin yırtılması ile bariz olarak tanınır.
Pas Hastalıklarının Mücadelesi:
Hastalığa dayanıklı çeşitler kullanmak
Yabancı ot mücadelesi yapmak
 

İlaçlı mücadele
Rastık: Hastalıklı buğday, başak çıkarır çıkarmaz görülür. Hastalığa yakalanmış bitkiler sağlamlardan daha kısa ve zayıf olup, genellikle kardeşlenmezler ve erken olgunlaşırlar.
Buğdayın başakları çiçek zamanı siyah bir toz kitlesi hastalık etmeni fungusun sporlarıdır. Bu sporlar rüzgarın etkisiyle etrafa dağılır ve daha sonra geride sadece başak ekseni kalır.

Mücadesi:
Hastalıksız tohum ekilmeli
Hastalığa dayanıklı çeşitler kullanmak
Tohum ilaçlaması yapmak
 

Buğdayda kök ve boğaz çürüklüğü: Daha ziyade buğdaygillere arız olur. Kuru ziraat yapılan bölgelerde kışlık buğdaygillerde daha çok görülür. Alkali topraklarda hastalık daha etkendir. En belirgin başaklanma dönemindedir. Bitki vaktinden erken sararır ve beyazlaşır. Başak dane tutmaz veya daneler cılız kalır. Bazen başak vermeyebilir. Sap, yaprak ve başakta hızlı bir beyazlaşma görülür. Mücadelesi:
Hastalıksız tohum ekilmeli
Yeterli miktarda azotlu gübre atmak
Sürüm ve yaz nadası hastalığı azaltır

Tohum ilaçlaması

Buğday Zararlıları ve Mücadelesi
Süne: Toprak renginde, bazen siyah geniş vücutlu, 11-12 mm uzunlukta 7-8 mm genişlikte emici bir böcektir. Yaprakları ve daneyi emer.
Mücadelesi: Süne mücadelesi prensip itibariyle 1-3 yaşlı genç nimf döneminde ilaçlama suretiyle yapılmalıdır.

Kımıl: Süneye benzer, ancak vücudu süneye göre dar ve baş iridir. Vücudun üstü esmer, sarı ve hafif açık beneklerle bezenmiştir. 4 halkalı bir hortumu vardır. Buğdayın yapraklarını ve daneyi emer. Mücadelesi: Kışlamış erginlerde, nimf ve yeni nesil erginlerde olmak üzere iki dönemde ilaçlama mücadesi yapılmaktadır.
Ekin Balmumu: Ergini, esmer, kırmızı renkte, kanatları açık kahverengi baş ve thorax esmer veya siyah elytraları kırmızı ortalama 10-15 mm uzunluğunda bir böcektir. Larvaları buğdayın köklerini yiyerek, erginleri ise hububatın süt olum döneminde başaklarda kapçık, kavuz ve daneleri kemirerek zararları olmaktadırlar.
Mücadelesi: Ergin çıkışı başladıktan bir hafta sonra m2 de ortalama 14-15 ergin bulunan tarlalarda başlanmalı ve zarar sona erinceye kadar devam edilmelidir. İlaçlı mücadele günün serin saatinde erginler uçuşa başlamadan önce yapılmalıdır.
Ekin Güvesi: Ergin küçük bir kelebektir. Zarara sebep olan larvalar koyu sarı renkli olup, boyları 10 mm kadardır. Larvaları yaprağın içine girerek alt ve üst epidermis arasındaki parankim dokusunu yiyerek tahribat yaparak, bitkinin özümleme yapmasına mani olur.
Zarar gören bu kısım dondan zarar görmüş gibi sararır, sonra kurur.
Mücadelesi: Larvalar 6 mm ulaştığı zaman ilaçlı mücadelesi yapılmalıdır.
Ekin Kurdu (Zabrus Sp): Pup olmaya yakın devrede larvaları 30-35 mm boyunda olup, beyazımsı renktedir. Başa yakın üst seğmentleri koyu kestane, göğüs kısmı ve ayakları esmer renklidir. Ayaklar kazıcı yapıdadır. Uç kısımlarında tırnaklar yer alır. Erginlerde baş büyük olup, antenleri içindedir. Renkleri kırmızımsı esmerdir. Zararlının boyu 14-16 mm´dir. Zabrus larvaları hububat yapraklarının uçlarını yuvalarına çekerek, bilahare toprak yüzünde yumak şeklinde bir bakiye teşkil eden yaprak sinirleri kalıncaya kadar yemelerine devam ederler. Bir kökten çıkan yaprakları bitirdikten sonra diğerlerine geçerler.
Mücadelesi:
Kültürel tedbirler (münavebe), Mihaniki mücadele (Larvaların ilk göründüğü devrede toprağın bastırılması), Kimyasal mücadele (Tohum ve satıh ilaçlaması) şeklinde olmalıdır.
Yabancı Otlar: Buğdayda yabancı ot mücadelesi önemlidir. Yabancı ot mücadelesi yapılmayan alanlarda veriminde % 30´a varan azalmalar tespit edilmiştir.
Buğday ekili sahalarda görülen önemli yabancı otlar: Yabani hardal, sarı ot, yabani tere, köygöçüren, yabani fiğler, pelemir, ballı baba, yabani gonca, tilki kuyruğu, sütleğen, peygamber çiçeği, yabani yulaf vb.
Mücadelesi: Yabancı otlar 3-5 yapraklı oldukları devrede ilaçlı mücadele yapılmalıdır. Buğdayda ise kardeşlenme ile sapa kalkma devreleri arası en uygun ilaçlama zamanıdır. Münavebe ise yabancı ot kontrolü için en önemli kültürel tedbiridir.

TARLA FARESİ İLE MÜCADELE

Tarla faresi ile mucadele kapsamında Bitkisel Üretim ve Sağlığı Şube Müdürlüğü tarafından Zehirli buğday hazırlanmış olup kilogramı 5 tl den satılmaktadır il, ilçe müdürlüklerinden temin edilebilir. tüm çiftçilerimize duyrulur.

 alt

 

ZEHİRLİ BUĞDAY

Tarla fareleri ile zehirli buğday   mücadelesinde tam başarıya ulaşmak için bazı ayrıntılara dikkat etmemiz   gerekir. Tarla fareleri ile her zaman mücadele edilebilir. Ancak en uygun en   ekonomik ve en etkili olduğu zaman fareler kıştan çıktıkları zayıf oldukları,   yem ihtiyaçlarının çok olduğu erken ilkbahar girişi ile etrafta otların   kuruduğu yeşilliğin az olduğu kış girişi sonbahar aylarıdır. Ancak fareler   ile aralıksız on iki ay mücadele edilebilir. Farelerin yoğun olduğu   durumlarda mücadeleye ara verilmemesi, iyi sonuç almamızı sağlar. Mücadele   başarı oranı artar.
 
    1-Yeni işlek fare deliklerine, el değdirmeden naylon eldivenler kullanarak 5’er adet zehirli buğday tanesini fare deliklerinin içerisine bırakılmalıdır.  (El değdiği zaman insan kokusu olduğu için,zehirli buğdayları fareler yemez.)
 
  2-İlaçlama akşam üzeri yapılmalıdır. (Sabah yapıldığında konan zehirli   buğdaylar karıncalar, kuşlar veya diğer hayvanlar tarafından götürülebilir.   Fareler yemlerini genellikle gece yerler.)
 
  3-Zehirli buğdaylar fare deliklerinin 5 – 6 cm. içine konmalıdır.   Böylece evde beslenen hayvanlarımızın zarar görmesini önlemiş oluruz. Delik   önüne bırakıldığında yaban ve evcil hayvanların zarar görmesine neden oluruz.   Zehirli buğdaylar delik içine bırakıldığında, bölgede hayvanlarınızı   otlatabilirsiniz.
 
  4-Fareler, zehirli buğdayı yediği zaman genellikle toprak içinde yuvasında ölür.Çok nadir dışarıda ölen olursa, onlarda ertesi günü toplanıp diğer hayvanlara   zarar vermemesi için gömülmelidir.
 
  5-İlaçlamadan kesin sonuç alınabilmesi için ilaçlamalar aynı gün ve aynı   zamanda topluca yapılmalıdır. İlaçlamadan sonra bahçelerimizi, tarlalarımızı sık sık kontrol etmeliyiz, işleyen delikler varsa tekrar ilaçlanmalıdır.

 
HİZMETLERİMİZ > ÇİFTÇİ BİLGİLENDİRME > BUĞDAY YETİŞTİRİCİLİĞİ